Pan Tadeusz jest niewątpliwie najbardziej znanym utworm Mickiewicza. Powstała na emigracji "historia szlachecka" stała się podstawową lekyura narodu, zarówno w czasach zaborów, jak i w wolnej Rzeczypospolitej. W warstwie fabularnej splątał ze sobą różne wątki: mamy tu utrzymany w lekkich barwach obraz perypetii miłosnych młodego Tadeusza, historę szlacheckich sporów o zamek, a wreszcie - dzieje upadku, pokuty i rehabilitacji Jacka Soplicy. I choć opowieści nie brak dramatyzmu, całość kończy się radosnym wezwaniem: "Kochajmy się!"